Pumbèj

Dda Wikipedia.
Vaje a: navigazione, truova
Incubator-logo.svg
Questa pagina fa parte dell'INCUBATOR DI NAP.WIKI per i dialetti italiani meridionali non direttamente napoletani
Wikipedia-logo-nap.png

Chesta paggena 'int'ê variante:
Wikipedia-favicon.png Napulitano litterario - Wikipedia-favicon.png Abbruzzo - Wikipedia-favicon.png Calavria - Wikipedia-favicon.png Lazzio - Wikipedia-favicon.png Mulise - Wikipedia-favicon.png Puglia

Št'artíkulë è štat skritt a la manèra sudd-lazzial, kë n'artografía fënètëka.


Pumbèj
Pompei-Stemma.png
Nomme ufficiale: Pompei
Stato Flag of Italy.svg Italia
Reggione: Kambania
Pruvincia: ë Nápulë
Estenzione: 12 km²
Pupulazzione: 25.726
Denzità: 2146 ab./km²
'E riune: Messigno, Pompei Scavi
Commune vicini: Castiellammare 'e Stabia, Sant'Antonio Abate (NA), Santa Maria la Carità, Scafati (SA), Torre Nunziata, Vuoscoriale
Coordinate giugrafiche:

40°45′0″N 14°29′15″E

Sinnaco: {{{sinnaco}}}
Codice pustale: 80045 kapëluok ë Mëssign,
80040 Pumbèj Skav
Prefisso pe
ttelefuna':
081
Santo prutettore: Bbiata Vérgënë ë gl Rësarië
Festa d'o patrono: 8 ë maj
Localizzazione
Pumbèj
Pumbèj
Sito: comune.pompei.na.it

Pumbèj è në këmun ë 25.726 përzun ë la prëvingia ë Nápulë.

Pumbèj è štata kriata da gl roman, ma në kkon prima ë gl ann 0 fòtt arrabbëlata da la ruzzion ë gl Vesuvië ë gl 79. Essa fòtt štrutta nziem a Erkulan e Stabiae. Mo Pumbèj è addëvëndata un ë gl kkiù mburtand ciendr arkeològgëkë ë gl munn razzië a gl riešt ë l'andika città romana.

Štòria[càgna | càgna surgente]

Pumbèj tè lë ríggënë andik komm a kell ë Ròma, nfatt la gens Pompeia në vëneva da un ë gl prim pòpëlë itálëkë: gl Osc. Sulamènd òpp la mmëtà ë gl VII sèkulë p.K., lë prim përzun zë fërmárënë lòk: makar no pë c'abbëtà, ma kkiùttòšt pë këmmërcià višt ka la zzòna zë trëvava a gl kapëkroc ë tre vië mburtand. Sëkkom eva në pòšt ë passagg tra nòrd e sudd, Pumbèj addëvendètt súbbëtë na prèda pë gl pëtiend štat a kunfin, višta la mburtanza kë tëneva komm annud kummërcial e komm puort. Venètt kunguištata na prima vòta da la këlònia grèka ë Kuma tra gl 525 p.K. e gl 474 p.K.. Štrabon dic ka Pumbèj è štata kunguištata da gl Etrusk, nëtizia ka, kë gl skav arkeològgëcë fatt da puok, addëvènda sèmb kkiù pëssíbbëlë. Gl prim sign ë n'abbëtat ë na cèrta mburtanza suo, a Pumbèj, ë gl VI sèkulë p.K.; pur së a štë períëdë la cëttà, angora pëccërèlla, nën par tëné abbësogn ë në pian regulator e gl risultat è në mëndon ë palazzëra miss lòk a kas.

A gl 62 la cëttà trëttëkètt pë kòlpa ë në tuarramut bbiegl fòrt.

Gl bbuott ë gl Vësuvië[càgna | càgna surgente]

A gl autunn ë gl 79 gl Vësuvië skrëkkètt në bbuott ka Ddí në líbbëra!. Ngima a Pumbèj këmënzètt a kiòv cénnërë e lapill (e no lava, komm zë dic spiss) kë, fòrëka në ndërvall ë kakk'ora, kadiérënë sènza zë fërmà e zë rënghëppárënë fin a 10 mètr ávëtë. A gl mëmiend ë gl bbuott ë gl 79 zë štévënë angora a rëkëštruì në muar ë palázzëra kë zë spallárënë a gl tuarramut ë gl 62.

Gl juorn ë gl bbuott gl kënëscem pëbbía ë na lèttëra ë Plinië gl ggion, e èngh gl 24 ë aušt. Ma ciert študius dícënë ka faštima è gl 24 ë sëttiembr.

Gl skav[càgna | càgna surgente]

Exquisite-kfind.png Pe' ne sapé 'e cchiù , vide 'a vvoce Scave archeologgece 'e Pumpeje.

Dend a la zzòna ë gl skav arkeològgëcë è štata skëpèrta la cëttà romana štrutta òpp a la ruzzion ë gl Vësuvië ë gl 79 ò.K.