Pumbèj

Dda Wikipedia.
Vaje a: navigazione, truova
Incubator-logo.svg
Questa pagina fa parte dell'INCUBATOR DI NAP.WIKI per i dialetti italiani meridionali non direttamente napoletani
Wikipedia-logo-nap.png

Chesta paggena 'int'ê variante:
Wikipedia-favicon.png Napulitano litterario - Wikipedia-favicon.png Abbruzzo - Wikipedia-favicon.png Calavria - Wikipedia-favicon.png Lazzio - Wikipedia-favicon.png Mulise - Wikipedia-favicon.png Puglia

Št'artículë è štat scritt a la manèra sudd-lazzial - comines.


Pumbèj
Pompei-Stemma.png
Nomme ufficiale: Pompei
Stato Flag of Italy.svg Italia
Reggione: Cambania
Pruvincia: ë Nápulë
Estenzione: 12 km²
Pupulazzione: 25.726
Denzità: 2146 ab./km²
'E riune: Messigno, Pompei Scavi
Commune vicini: Castiellammare 'e Stabia, Sant'Antonio Abate (NA), Santa Maria la Carità, Scafati (SA), Torre Nunziata, Vuoscoriale
Coordinate giugrafiche:

40°45′0″N 14°29′15″E

Sinnaco: {{{sinnaco}}}
Codice pustale: 80045 capëluok ë Mëssign,
80040 Pumbèj Scav
Prefisso pe
ttelefuna':
081
Santo prutettore: Bbiata Vérgënë ë gl Rësarië
Festa d'o patrono: 8 ë maj
Localizzazione
Pumbèj
Pumbèj
Sito: comune.pompei.na.it

Pumbèj è në chëmun ë 25.726 përzun ë la prëvingia ë Nápulë.

Pumbèj è štata criata da gl roman, ma në ccon prima ë gl ann 0 fòtt arrabbëlata da la ruzzion ë gl Vesuvië ë gl 79. Essa fòtt štrutta nziem a Erkulan e Stabiae. Mo Pumbèj è addëvëndata un ë gl cchiù mburtand ciendr archeològgëchë ë gl munn razzië a gl riešt ë l'andica città romana.

Štòria[càgna | càgna surgente]

Pumbèj tè lë ríggënë andich comm a chell ë Ròma, nfatt la gens Pompeia në vëneva da un ë gl prim pòpëlë itálëchë: gl Osc. Sulamènd òpp la mmëtà ë gl VII sèculë p.C., lë prim përzun zë fërmárënë lòch: macar no pë c'abbëtà, ma cchiùttòšt pë chëmmërcià višt ca la zzòna zë trëvava a gl capëcroc ë tre vië mburtand. Sëccom eva në pòšt ë passagg tra nòrd e sudd, Pumbèj addëvendètt súbbëtë na prèda pë gl pëtiend štat a cunfin, višta la mburtanza chë tëneva comm annud cummërcial e comm puort. Venètt cunguištata na prima vòta da la chëlònia grèca ë Cuma tra gl 525 p.C. e gl 474 p.C.. Štrabon dic ca Pumbèj è štata cunguištata da gl Etrusch, nëtizia ca, chë gl scav archeològgëcë fatt da puoch, addëvènda sèmb cchiù pëssíbbëlë. Gl prim sign ë n'abbëtat ë na cèrta mburtanza suo, a Pumbèj, ë gl VI sèculë p.C.; pur së a štë períëdë la cëttà, angora pëccërèlla, nën par tëné abbësogn ë në pian regulator e gl risultat è në mëndon ë palazzëra miss lòch a kas.

A gl 62 la cëttà trëttëchètt pë còlpa ë në tuarramut bbiegl fòrt.

Gl bbuott ë gl Vësuvië[càgna | càgna surgente]

A gl autunn ë gl 79 gl Vësuvië scrëcchètt në bbuott ka Ddí në líbbëra!. Ngima a Pumbèj chëmënzètt a chiòv cénnërë e lapill (e no lava, comm zë dic spiss) chë, fòrëca në ndërvall ë cacc'ora, cadiérënë sènza zë fërmà e zë rënghëppárënë fin a 10 mètr ávëtë. A gl mëmiend ë gl bbuott ë gl 79 zë štévënë angora a rëhëštruì në muar ë palázzëra chë zë spallárënë a gl tuarramut ë gl 62.

Gl juorn ë gl bbuott gl chënëscem pëbbía ë na lèttëra ë Plinië gl ggion, e èngh gl 24 ë aušt. Ma ciert študius dícënë ca faštima è gl 24 ë sëttiembr.

Gl skav[càgna | càgna surgente]

Exquisite-kfind.png Pe' ne sapé 'e cchiù , vide 'a vvoce Scave archeologgece 'e Pumpeje.

Dend a la zzòna ë gl scav arceològgëcë è štata schëpèrta la cëttà romana štrutta òpp a la ruzzion ë gl Vësuvië ë gl 79 ò.K.