Fícura

'A Wikipedia.
Jump to navigation Jump to search
Varianti esistenti: Wikipedia's W.svg Fìguere (Mulisane) -

Lazio Coat of Arms.svg Artícule scritte 'n
sud-laziale/cominése

Fícura
Ficus carica Panascè.jpg
Crassifecazzione scientìfeca
Dëminië Eukaryota
Regn Plantae
Sottërègn Tracheobionta
Superdëvësion Spermatophyta
Dëvësion Magnoliophyta
Class Magnoliopsida
Sottëclass Hamamelidae
Órdënë Urticales
Famiglia Moraceae
Jènërë Ficus
Spèc F. carica
Nommenclatura binommiale
Ficus carica
L.

Ficus carica L.

Variand dialëttal cumines[càgna | càgna surgente]

Fícura (Agnon, Aluit, Atini, Sand Gghiasc, Ucaluë), fícuëra (Casaluier, Gallëniar, Sand Rënat), fíccuëra (Sëttëfrat)

Dëscrëzzion[càgna | càgna surgente]

La fícura è n’álbërë chë tè në trongh curt e chë parecchië rámëra e pò arrëvià a 6-10 m ávëtë.

La scòrza è dë chëlor grigg-cënnërin; gl such è dë në gghiangh latt. Lë rámëra suó chien ë mëdull e tiev ciert uocchië pëzzut e verd mbonda a tutt.

Frunn[càgna | càgna surgente]

Lë frunn suó ròss, raspos, ë chëlor verd cup a part ë ngima e cchiù chiar a part ë sott.

Frutt[càgna | càgna surgente]

Gl frutt (chiamat pur iss fícura), è mmèc në fávësë frutt o sicònië (gl ver frutt suó achènië peccërigl chë zë tròvanë dend a iss). Tè la fòrma ë në pir e la carn (che è chella chë zë magna) è doc assá quann è fatt. Gl chëlor sié pò ì da lë verd a lë rusc fin a lë bbluaštr-viulácëë.

Variëtà[càgna | càgna surgente]

  • atriana o trëjana: zë magna a sëttiembr;
  • bbrësciòtt: brogiotto;
  • falaciana;
  • chëlombr: frunn lanos, frutt ruoss në muar, pèll ggialla, carn roscia chiara, zë magna a sëttiembr;
  • papòscia;
  • prëmótëca: pèll verd, carn roscia chiara, puoch doc, zë magna a la mmëtà ë lugl;
  • sávëcë o sáuëcë: pëccërella, pèll marron, carn ë chëlor rusc-viòla, doc në muar, zë magna a sëttiembr;
  • sèssa: zë magna a lugl e a sëttiembr;
  • uttasc.

Mòd ë dic[càgna | càgna surgente]

A fà lë nòzz chë lë fícura secch. (Zë dic quann un vò fà caccosa chë puoch sòld).

Mutt[càgna | càgna surgente]

La léna dë fícuëra në'scalla ne la mogl ne gl marit, ma quann s’è sëccata scalla tutt gl parëndat.

Vid pur[càgna | càgna surgente]

  • Fìguere: artículë scritt pë lengua mulësana ë la manèra cambëbbassana-bëfërnes chë l’urtëgafía lëttëraria.